Микрофон бол таны дуу хоолой, стримийн гол зүрх
Сайн уу, стример найзуудаа! Та бүхэн энэ нийтлэлийг уншиж байгаа бол, магадгүй стримээ эхлүүлэх, эсвэл одоо байгаа стримийнхээ чанарыг сайжруулах зорилго тавьсан байх. Бидний хувьд, Монголын нөхцөлд 0-10 үзэгчтэй байх нь огт асуудал биш, харин ч эхлэлийн цэг. Стримийн микрофон бол таны үзэгчидтэй холбогдох хамгийн чухал гүүр юм шүү. Таны дуу хоолой тунгалаг, тод сонсогдож байвал үзэгчид тантай илүү удаан үлдэж, таны контентод төвлөрөх болно. Таны стрим бол жижигхэн, гэхдээ өөрийн гэсэн онцлогтой подкаст шиг. Харин таны микрофон бол тэр подкастын хамгийн чухал хэсэг, эфирээр дамжуулах дуу хоолой. Эхний нэг ч үзэгчтэй байсан ч таны дуу хоолой тунгалаг байх нь тэднийг тогтоон барих гол хүчин зүйл болдог юм.
Ямар микрофон танд тохирох вэ: USB эсвэл XLR?
Стримийн микрофон сонгохдоо хамгийн түрүүнд тулгарах асуулт бол USB эсвэл XLR аль нь вэ гэдэг. Энэ хоёр нь өөр өөрийн давуу тал, сул талтай. Аль нь танд тохирохыг хамтдаа харцгаая.
USB микрофон
- Давуу тал: Хэрэглэхэд хялбар. Зүгээр л компьютераа USB оролт руу залгаад л шууд ашиглаж болно. Нэмэлт тоног төхөөрөмж хэрэггүй. Ихэнхдээ хямд үнэтэй.
- Сул тал: Дууны чанарын хувьд XLR-ээс бага зэрэг муу байх магадлалтай. Заримдаа дууны түвшин болон бусад тохиргоог нарийн тааруулахад хүндрэлтэй байдаг.
- Хэнд тохиромжтой вэ: Шинээр стрим хийж эхэлж байгаа, төсөв багатай, техникийн мэдлэг багатай стримерүүдэд хамгийн тохиромжтой сонголт. Яг одоо стрим хийж эхлэхийг хүсэж байгаа бол USB микрофон таны хамгийн сайн найз болно.
XLR микрофон
- Давуу тал: Дууны чанар өндөр. Ихэвчлэн илүү бат бөх хийцтэй, олон төрлийн загвар, сонголттой. Дууны оролт, гаралт, түвшинг тохируулах боломж илүү өргөн.
- Сул тал: Зөвхөн микрофон өөрөө хангалтгүй. Дууны карт буюу аудио интерфэйс (audio interface) гэх нэмэлт төхөөрөмж шаарддаг. Энэ нь нийт зардлыг нэмэгдүүлж, суурилуулалт нь арай илүү нарийн байдаг.
- Хэнд тохиромжтой вэ: Дууны чанарт илүү их ач холбогдол өгдөг, төсөвтөө нэмэлт зардал гаргах боломжтой, ирээдүйд стримээ илүү мэргэжлийн түвшинд аваачихыг хүсэж байгаа стримерүүдэд.
Эхлээд USB микрофоноор эхлээд, дараа нь үзэгчид нэмэгдэж, орлого ороод ирэхээр XLR руу шилжих нь олон стримерийн сонголт байдаг. Энэ бол маш зөв алхам.
Микрофоны төрлүүд: Динамик уу, Конденсер үү?
Микрофоныг холболтын төрлөөс гадна, доторх бүтцийнх нь ялгаагаар Динамик болон Конденсер гэж ангилдаг.
Динамик микрофон
- Онцлог: Бат бөх, дуу чимээ ихтэй орчинд сайн ажилладаг. Бага мэдрэмжтэй тул гадны дуу чимээг багасгадаг.
- Хэрэглээ: Амьд тоглолт, подкаст, дуу чимээ ихтэй өрөөнд стрим хийхэд тохиромжтой. Таны өрөөнд гаднаас дуу чимээ их ордог, эсвэл гэр бүлийн хүмүүс ойр орчимд чимээ гаргадаг бол динамик микрофон таны сонголт байх ёстой.
Конденсер микрофон
- Онцлог: Өндөр мэдрэмжтэй, дууны нарийн деталиудыг маш сайн барьж авдаг. Студийн чанартай дуу гаргадаг.
- Хэрэглээ: Дуу бичлэг, хөгжмийн студи, чимээгүй орчинд стрим хийхэд хамгийн тохиромжтой. Таны өрөө чимээгүй, таны дуу хоолойг л тодоор хүргэхийг хүсвэл конденсатор микрофон илүү тохирно.
Хэрвээ таны өрөө тийм ч чимээгүй биш бол динамик микрофон танд илүү хэрэгтэй. Харин таны өрөө чимээгүй, таны дуу хоолойг л тодоор хүргэхийг хүсвэл конденсатор микрофон илүү тохирно. Эхний үед энэ хоёрын ялгааг бүрэн ойлгохгүй байсан ч санаа зоволтгүй. Цаг хугацаа өнгөрөх тусам та өөрийн хэрэгцээг илүү сайн ойлгож эхэлнэ.
Микрофоны тохиргоо: Дууны чанарыг сайжруулах энгийн алхмууд
Хамгийн үнэтэй микрофон байсан ч зөв тохируулахгүй бол дууны чанар муу байх нь бий. Харин хямдхан микрофоныг ч зөв тохируулж чадвал гайхалтай дуу гаргах боломжтой. Энд хэдэн энгийн алхмуудыг тайлбарлая.
- Дууны түвшин (Gain): Энэ бол микрофоны мэдрэмж. Хэт өндөр байвал дуу чимээ их орж, хэт бага байвал таны дуу хоолой сонсогдохгүй. Таны дууг хэвийн түвшинд, улаан шугам руу орохгүйгээр барихыг хичээгээрэй. OBS эсвэл бусад стримийн программ дээрээ микрофоны дууны түвшинг тогтмол хянаж байгаарай.
- Шуугиан дарагч (Noise Gate): Энэ функцийг ашигласнаар микрофон тодорхой түвшнээс доош дууг автоматаар хаадаг. Ингэснээр таныг ярихгүй байх үед гарын чимээ, компьютерийн сэнсний дуу зэрэг нэмэлт шуугиан орохоос сэргийлнэ. OBS дээр Filters хэсэгт Noise Gate-ийг нэмж болно.
- Компрессор (Compressor): Энэ нь таны дууны хамгийн чанга, хамгийн сул хэсгүүдийг тэнцвэржүүлж өгдөг. Ингэснээр таны дуу хоолой илүү жигд сонсогдоно. Гэхдээ хэтрүүлэн ашиглавал дууг хиймэл болгох эрсдэлтэй.
- Эквалайзер (Equalizer - EQ): Дууны өндөр, дунд, нам давтамжийг тохируулж, таны дуу хоолойг илүү тод, дулаахан болгох боломжтой. Энэ нь арай нарийн тохиргоо тул эхэндээ мэдэхгүй байсан ч болно.
Эдгээр тохиргоог хийхдээ өөрөө туршиж үзэх нь хамгийн чухал. Найзуудаасаа сонсоод үзэхийг хүсэж болно. Анхны оролдлогоор төгс болно гэж байхгүй, бага багаар сайжруулсаар л байна.
Микрофоны байрлал, орчны нөлөөлөл
Микрофоны байрлал болон таны стрим хийж буй орчин дууны чанарт маш их нөлөөлдөг. Үнэтэй микрофон авсан ч буруу байрлуулбал үр дүнгүй байх тохиолдол бий.
- Микрофоны байрлал: Микрофоныг амандаа хэт ойртуулах хэрэггүй, гэхдээ хэт холдуулж ч болохгүй. Ерөнхийдөө амандаа 10-20 см зайд, бага зэрэг хажуу тийш нь байрлуулах нь хамгийн тохиромжтой байдаг. Ингэснээр “п” “б” үсгүүдээс үүсэх “pop” чимээг багасгана. Pop filter ашиглах нь үүнийг бүрэн арилгадаг.
- Өрөөний акустик: Чимээгүй, цуурай багатай өрөөнд стрим хийх нь дууны чанарт эерэгээр нөлөөлнө. Хэрвээ таны өрөөнд цуурай ихтэй бол хөшиг, хивс, номын тавиур зэрэг зүйлс тавьж дуу шингээлтийг сайжруулж болно. Мөн хананд зузаан хөнжил, хөөсөнцөр зэрэг наах нь үр дүнтэй.
- Орчны дуу чимээ: Стримийн үеэр компьютерийн сэнсний дуу, гаднаас орж ирэх машины дуу, гэр бүлийн гишүүдийн яриа зэрэг дуу чимээг аль болох багасгахыг хичээгээрэй. Цонхоо хаах, чимээ багатай компьютер ашиглах зэрэг нь тусална.
Таны стрим хийх газар бол таны жижиг студи. Тэндээ дуу чимээгүй, тухтай орчныг бүрдүүлэх нь таны үзэгчдэд тав тухтай байх гол үндэс.
Хямд төсвөөр чанартай дуу гаргах боломжууд
Монголын стримерүүдийн хувьд эхлэхдээ өндөр үнэтэй тоног төхөөрөмж худалдаж авах боломжгүй байх нь элбэг. Гэхдээ санаа зовох хэрэггүй! Хямд төсвөөр ч гэсэн чанартай дуу гаргах олон арга бий.
- Эхлэхдээ утасны чихэвчний микрофон: Хамгийн хямд, боломжит хувилбар бол сайн чанарын утасны чихэвчний микрофон. Энэ нь таныг ядаж л яриагаа тод дамжуулах боломжийг олгоно. Энэ бол эхний алхам, жижиг ялалт.
- Хямд USB микрофон: Одоо зах зээл дээр 50,000-150,000 төгрөгийн үнэтэй, стрим хийхэд хангалттай олон USB микрофонууд бий. Эдгээр нь ихэвчлэн plug-and-play байдаг тул эхлэхэд маш тохиромжтой.
- OBS-ийн дууны фильтрүүд: OBS Studio програм дээр дууны фильтрүүдийг ашиглаж, микрофоныхоо дууны чанарыг ихээхэн сайжруулж болно. Шуугиан дарагч (Noise Gate), дууны дарагч (Noise Suppression), компрессор зэрэг фильтрүүд таны дууг илүү цэвэр болгоно. Эдгээр нь үнэ төлбөргүй бөгөөд зөвхөн тохиргоо хийх л хэрэгтэй.
- Микрофоны байрлалыг сайжруулах: Дээр дурдсанчлан, микрофоныг зөв байрлуулах нь маш чухал. Микрофон баригч (microphone stand) авч микрофоноо амандаа ойртуулах нь дууны чанарыг нэмэгдүүлнэ.
- Орчныг сайжруулах: Өрөөнийхөө акустикийг хөшиг, хивс, хөнжил зэрэг энгийн зүйлсээр сайжруулж, гадны дуу чимээг багасгаснаар микрофон тань илүү сайн ажиллана.
Стримийн ертөнцөд амжилт гаргахын тулд заавал өндөр үнэтэй тоног төхөөрөмжтэй байх шаардлагагүй. Хамгийн гол нь байгаа боломжоо зөв ашиглаж, тууштай байх явдал юм. Таны анхны үзэгч, анхны донэйшн бол таны жинхэнэ амжилт. Тэвчээртэй байж, бага багаар сайжруулсаар байгаарай. Та чадна!
